Orzeczenie rozwodu – kiedy sąd powie: „nie”?

1. Czy sąd zawsze orzecznie rozwód?

Jeżeli mieszkasz w Nowym Targu lub Krakowie i jesteś w sytuacji około rozwodowej, to powinieneś wiedzieć, że nie zawsze sąd orzeczenie rozwodu. Zdarza się bowiem, że małżonek bardzo chce rozwodu, a mimo to sąd może go nie orzec. W  sprawie o sygn. I ACa 230/19 Sąd Apelacyjny w Poznaniu szczegółowo przeanalizował, kiedy rozwód jest dopuszczalny, a kiedy sprzeczny z zasadami współżycia społecznego.

Przeczytaj, jak sąd patrzy na:

  • alkoholizm jednego z małżonków,

  • konflikt w domu, w który wciągane są dzieci,

  • odmowę zgody na rozwód,

  • argumenty o rzekomej „rażącej krzywdzie” po rozwodzie.

2. Krótko o sprawie: małżeństwo, alkohol i „martwy związek”

Małżonkowie byli po ślubie od 1996 r., mieli dwoje dzieci, dziś już pełnoletnich. W pewnym momencie rodzina zaczęła żyć „pod dyktando” choroby alkoholowej męża – ciągi alkoholowe, detoks, próby leczenia, grupy wsparcia.

Kiedy mąż w końcu zaczął się leczyć i utrzymywać abstynencję, konflikt w domu… narósł. Żona, rozgoryczona latami życia z uzależnionym, wciągnęła w spór dzieci, dochodziło do kłótni, nagrań, przeszukiwania biura męża, wezwań Policji i nawet rękoczynów. Z czasem mąż przeniósł swoje centrum życia do biura, a potem wyprowadził się – pożycie fizyczne, emocjonalne i gospodarcze faktycznie ustało.

3. Jakie są ujemne przesłanki rozwodu? Dobro dzieci i zasady współżycia społecznego

Polskie prawo przewiduje dwie kategorie sytuacji, w których – mimo zupełnego i trwałego rozkładu pożycia – rozwód nie jest dopuszczalny: dobro wspólnych małoletnich dzieci oraz sprzeczność rozwodu z zasadami współżycia społecznego.

W tej konkretnej sprawie dzieci były już pełnoletnie, więc przesłanka „dobra małoletnich” w ogóle nie wchodziła w grę. Sąd skupił się więc na pytaniu, czy rozwód spowoduje rażącą krzywdę żony albo naruszy istotne względy społeczno‑wychowawcze – i uznał, że nie. Żona miała możliwość podjęcia pracy, posiadała majątek osobisty (oszczędności), a trwanie „martwego małżeństwa” w atmosferze skrajnego konfliktu byłoby wręcz społecznie niepożądane.

4. Odmowa zgody na rozwód a zasady współżycia społecznego

Istnieje jeszcze jedna bariera: jeżeli rozwodu żąda małżonek wyłącznie winny, a drugi małżonek nie zgadza się na rozwód. Co do zasady, taka odmowa blokuje rozwód – chyba że sama odmowa jest sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.

W sprawie I ACa 230/19 sąd uznał, że upieranie się żony przy utrzymaniu małżeństwa, w którym:

    • brak jest jakichkolwiek realnych więzi,

    • napięcie doprowadziło do rękoczynów i ciągłych interwencji Policji,

    • strony od lat żyją osobno,

narusza zasady współżycia społecznego. Krótko mówiąc: nie można zmuszać kogoś do trwania w całkowicie martwym, toksycznym związku tylko po to, żeby „ukarać” współmałżonka.

5. Kto winny rozpadu? Alkoholizm, agresja i „reakcja na krzywdę”

Sąd I instancji przyjął winę obojga małżonków. Sąd Apelacyjny ocenił sprawę inaczej: uznał, że główną przyczyną rozkładu pożycia był wieloletni alkoholizm męża, a agresywne zachowanie żony oraz angażowanie dzieci w konflikt było reakcją na już dokonany rozkład.

W praktyce oznacza to ważną rzecz:

  • zachowania małżonka oceniane jako naganne (np. awantury, nagrywanie, wulgaryzmy) mogą być skutkiem, a nie przyczyną rozkładu pożycia;

  • jeśli wcześniejsze lata małżeństwa zdominował alkohol, zaniedbanie rodziny czy inne poważne naruszenia obowiązków małżeńskich, sąd może przypisać wyłączną winę temu małżonkowi, nawet jeśli druga strona później reagowała w sposób daleki od ideału.

6. Co z tego wynika dla Twojej sprawy?

Sprawa I ACa 230/19 dobrze pokazuje, jak sąd „czyta” historię małżeństwa: chronologicznie, z uwzględnieniem przyczyn i skutków, a nie tylko pojedynczych nagrań czy incydentów.

Jeżeli:

  • rozkład pożycia jest zupełny i trwały,

  • dzieci są pełnoletnie albo ich dobro nie ucierpi,

  • rozwód nie będzie dla Ciebie rażąco krzywdzący (masz możliwość zarobkowania, zabezpieczenie mieszkaniowe lub majątek osobisty),

  • a utrzymywanie małżeństwa służy wyłącznie „karaniu” partnera,
    sąd może orzec rozwód – nawet z wyłącznej winy drugiego małżonka – i nie uwzględnić sprzeciwu strony, która formalnie rozwodu nie chce.

W tego typu sytuacjach kluczowe jest profesjonalne przygotowanie materiału dowodowego i jasne pokazanie sądowi, co jest przyczyną, a co skutkiem rozkładu pożycia.

7. Kontakt z kancelarią prawną na Podhalu

Jeżeli opis Twojej sytuacji małżeńskiej choć trochę przypomina historię ze sprawy I ACa 230/19 – nie czekaj, aż konflikt jeszcze bardziej się zaostrzy.

  • Potrzebujesz pomocy w ocenie, czy w Twojej sprawie istnieją przeszkody do orzeczenia rozwodu albo szanse na rozwód z wyłącznej winy współmałżonka?

  • Chcesz przygotować pozew, odpowiedź na pozew lub apelację tak, by sąd zobaczył pełny kontekst (alkoholizm, przemoc, zaangażowanie dzieci, zasady współżycia społecznego)?

Umów indywidualną konsultację z prawnikiem specjalizującym się w sprawach rozwodowych – najlepiej zanim złożysz jakiekolwiek pismo w sądzie. Profesjonalna analiza Twoich dokumentów, nagrań i korespondencji może przesądzić o wyniku sprawy, tak jak miało to miejsce w opisanym wyroku.

8. Adwokat od rozwodów w Nowym Targu i Krakowie

Nasza kancelaria prawna może pomóc w wielu problemach rodzinnych i małżeńskich. Skontaktuj się z naszymi specjalistami od prawa rodzinnego. 

Kancelaria mieści się w Krakowie, a filię ma w Nowym Targu.

adw. dr Kinga Karsten

Przewijanie do góry